Yazar: Sencer Kılıç — Risk Yöneticisi Son güncelleme:
Kısa cevap: Forwarder, Türk Ticaret Kanunu'nda taşıma işleri komisyoncusu olarak düzenlenir. Kural olarak taşımayı organize eder ve taşıyıcıyı seçer; ancak taşıma giderini de kapsayan tek bir ücret kararlaştırılmışsa, taşımaya ilişkin olarak taşıyıcının hak ve yükümlülüklerini üstlenebilir (TTK m.921). Bu durumda yükü kendi aracında taşımasa da yükün kaybı ve hasarından taşıyıcı gibi sorumlu tutulabilir.
Taşıma işleri komisyoncusu kimdir?
Kanuna göre taşıma işleri komisyoncusu, eşyanın taşıtılmasını kendi adına ve müşterisi hesabına üstlenen kişidir (m.917). Pratikte forwarder'ın işi; taşıyıcıyı seçmek, yükü teslim etmek, evrakları hazırlamak ve taşımayı takip etmektir.
Hangi durumlarda sorumluluk büyür?
- Tek ücret (kesin ücret): Navlun dahil tek bir fiyat verdiyseniz, taşıyıcı gibi sorumlu olabilirsiniz (m.921).
- Kendi taşıma belgenizi düzenlemek: FIATA FBL, house konşimento ya da HAWB düzenlediyseniz, belgede taşıyıcı sıfatıyla yer alırsınız.
- Taşımayı kendi araçlarınızla yapmak: Bu durumda doğrudan taşıyıcı olarak sorumlusunuz.
- Sözleşmeyle üstlenilen ek yükümlülükler: Lojistik sözleşmelerinde kanundaki sınırları aşan sorumluluklar kabul edilebilir.
Sorumluluk sınırsız mıdır?
Hayır. Taşıyıcının yük kaybı ve hasarından sorumluluğu kanunda ağırlığa bağlı bir sınırla belirlenmiştir: Türk Ticaret Kanunu'nda (m.882) ve karayolu uluslararası taşımalarında CMR'de brüt kilogram başına 8,33 SDR. Ancak zarar kasten ya da pervasızca ve zararın meydana gelmesi ihtimalinin bilinciyle yapılan bir davranışla oluşmuşsa bu sınırdan yararlanılamaz (TTK m.886). Müşterinin değer beyanı da sınırı yükseltir.
FFL ile ilişkisi
FFL poliçesi, bu sorumluluktan doğan haklı talepleri poliçedeki limitler içinde öder ve haksız taleplere karşı savunmayı üstlenir. Alt taşıyıcıların özenle seçilmesi ve onlara karşı hakların süresinde saklı tutulması, hem sorumluluğun hem de sigortacının rücu hakkının korunması için önemlidir.
Kendi işiniz için teklif almak isterseniz FFL sigortası sayfamızdan danışmanımıza ulaşabilirsiniz.
Kaynaklar: Türk Ticaret Kanunu m.882, m.886, m.917, m.921; CMR m.23. Bağlayıcı olan sözleşmeniz ve kendi poliçenizin şartlarıdır.
FFL (forwarder sorumluluk) sigortası teklifi
Sık Sorulan Sorular
Olabilir. Tek bir ücret kararlaştırılmışsa ya da kendi taşıma belgesini düzenlemişse, taşımaya ilişkin olarak taşıyıcı gibi sorumlu tutulabilir.
Hayır. Kural olarak yük kaybı ve hasarında brüt kilogram başına 8,33 SDR sınırı uygulanır; kast ve pervasızlık hallerinde ve değer beyanında bu sınır değişir.
Müşteriye karşı sorumlu olabilir. Forwarder ödediği tutarı alt taşıyıcıdan isteyebilir; bunun için haklarını süresinde ve yazılı olarak saklı tutması gerekir.
Bu konuda aklınıza takılan bir şey mi var?
Sigoota AI Danışman'a doğrudan sorabilirsiniz — her branşta, her soru. Ücretsiz, üyelik yok, ürün almak zorunda değilsiniz. İsterseniz poliçenizi de yükleyip birlikte okuyabiliriz.
AI Danışman'a sor →Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır. Poliçe özelindeki kesin değerlendirme için poliçe şartları ve özel şartlar incelenmelidir.