İnşaat Sigortası İş Kazalarını Karşılar mı?

Kısa cevap: İnşaat all risk poliçesinin ana teminatı ve üçüncü şahıs teminatı, şantiyede çalışanların iş kazası nedeniyle işverene yönelttiği talepleri karşılamaz. Bu risk için işveren mali mesuliyet teminatı inşaat poliçesine ek teminat olarak eklenebilir; prim, çalışan işçi sayısına ve istenen teminat tutarına göre belirlenir. İstenirse manevi tazminat talepleri de ek olarak teminata alınabilir. Ayrı bir işveren mali mesuliyet poliçesi yaptırmak da mümkündür.

Ana teminat neden karşılamaz?

İnşaat Sigortası Genel Şartları'na göre ana teminat, inşaat işlerinde ve şantiyedeki malzemede oluşan maddi zarardır. Üçüncü şahıslara karşı sorumluluk ise ancak ek sözleşmeyle eklenebilir (A.3). "Üçüncü şahıs" kavramı, sigortalıya hizmet ilişkisiyle bağlı kişileri kural olarak kapsamaz: örneğin TSB'nin Üçüncü Şahıslara Karşı Mali Mesuliyet Sigortası Genel Şartları, sigortalıya hizmet veya vekalet ilişkisiyle bağlı kişilerin taleplerini teminat dışında sayar (m.3/A-3). Poliçenizdeki üçüncü şahıs ek teminatının şartlarında da bu ayrım ayrıca kontrol edilmelidir.

İşveren mali mesuliyet sigortası neyi karşılar?

İşveren mali mesuliyet poliçelerinin dayandığı genel şartlara (TSB'deki adıyla İşveren Sorumluluk Sigortası Genel Şartları) göre poliçe, işyerinde meydana gelen iş kazaları nedeniyle işverene düşen hukuki sorumluluğu, poliçede yazılı tutarlara kadar karşılar (m.1):

• İşverene hizmet sözleşmesiyle bağlı, sosyal sigortalı işçilerin ya da hak sahiplerinin, SGK'nın sağladığı yardımların üstündeki ve dışındaki tazminat talepleri,
• SGK'nın iş kazası nedeniyle işverene açtığı rücu davaları sonunda ödenecek tutarlar,
• bu davalarda hükmedilen mahkeme masrafları ve avukatlık ücretleri (tazminat sigorta bedelini aşarsa, sigorta bedeli oranında).

İnşaat poliçesine nasıl eklenir?

• Ek teminat olarak: İşveren mali mesuliyet, inşaat all risk poliçesine ek prim karşılığında eklenebilir; böylece şantiyenin maddi riskleri, üçüncü şahıs sorumluluğu ve çalışanlara karşı sorumluluk aynı poliçede yer alır.
• Primi belirleyenler: Şantiyede çalışan işçi sayısı ve istenen teminat tutarı.
• Manevi tazminat: Standart kapsamın dışındadır; istenirse ek olarak teminata alınabilir.
• Kontrol edilecekler: Teminat tutarı, manevi tazminatın dahil olup olmadığı ve aşağıdaki hallerin özel şartlarda nasıl düzenlendiği.

Aksine anlaşma yoksa dışarıda kalanlar

Genel şartlar bazı durumları, poliçede aksi yazmıyorsa kapsam dışında tutar (m.2). Bunlar ek sözleşmeyle teminata eklenebilir:

• İşçilerin işverenin sağladığı bir taşıtla iş yerine toplu olarak getirilip götürülmesi sırasında olan kazalar,
• İşçinin görevle başka bir yere gönderildiği sırada, asıl işini yapmadan geçen zamanda olan kazalar,
• Türkiye dışında meydana gelen iş kazaları,
• Meslek hastalıkları,
• Manevi tazminat talepleri.

Kasıtlı olaylar, kanuni sorumluluğu aşan sözleşmesel taahhütler, harp ve terör gibi haller ise her durumda kapsam dışıdır (m.3).

Şantiyede taşeron çalışıyorsa

İnşaat işlerinde çoğu zaman alt yükleniciler (taşeronlar) çalışır. İş Kanunu'na göre asıl işveren, alt işverenin işçilerine karşı o iş yeriyle ilgili yükümlülüklerden alt işverenle birlikte sorumludur (4857 sayılı Kanun m.2). Genel şartlar ise işverene hizmet sözleşmesiyle bağlı işçileri esas aldığı için, ana yüklenicinin poliçesinde alt yüklenici işçilerinden doğabilecek taleplerin kapsamda olup olmadığı özel şartlarda açıkça kontrol edilmelidir. Alt yüklenicilerin kendi poliçelerinin bulunup bulunmadığı da sözleşme aşamasında sorulmalıdır.

Ferdi kaza ile birlikte

İşveren mali mesuliyet sigortası işverenin sorumluluğuna bağlı talepleri karşılar. Kusur aranmadan doğrudan çalışana ödeme yapan grup ferdi kaza sigortası ise ayrı bir üründür; şantiyelerde ikisi birlikte değerlendirilir.

Kaynaklar: TSB İnşaat Sigortası Genel Şartları (Bütün Riskler), İşveren Sorumluluk Sigortası Genel Şartları, Üçüncü Şahıslara Karşı Mali Mesuliyet Sigortası Genel Şartları; 4857 sayılı İş Kanunu m.2. Bağlayıcı olan kendi poliçenizin genel ve özel şartlarıdır.