Yazar: Sencer Kılıç — Risk Yöneticisi Son güncelleme:
Kısa cevap: Evet. Türkiye'de yerleşik bir sigorta şirketinden alınan sağlık sigortası primleri, ödendiği ayda gelir vergisi matrahından indirilebilir; ancak indirim iki sınırı aşamaz: o ay elde edilen ücretin %15'i ve yıllık toplamda asgari ücretin yıllık tutarı. Kazancınız, indirilen tutarın vergi diliminize denk gelen kısmı kadardır.
Kimler bu indirimden yararlanabilir?
İki grup: bordrolu çalışanlar ve yıllık gelir vergisi beyannamesi veren mükellefler. Ücretlilerde indirim bordro üzerinden, beyanname verenlerde beyanname üzerinden uygulanır. Her iki durumda da prim; kişinin kendisi, eşi ve küçük çocukları için ödenmiş olmalıdır. Gelir Vergisi Kanunu'nda küçük çocuk, 18 yaşını doldurmamış; eğitim görüyorsa 25 yaşını doldurmamış çocuğu ifade eder.
Prim ödemiyorsanız ya da gelir vergisi ödemiyorsanız indirim diye bir şey oluşmaz. İndirim bir geri ödeme değil, ödeyeceğiniz verginin azalmasıdır.
Hangi sigortalar indirilebilir, hangi oranda?
Burası en çok karıştırılan nokta. Tüm sigortalar aynı oranda indirilmez:
| Sigorta türü | İndirilebilen oran |
|---|---|
| Sağlık sigortası, tamamlayıcı sağlık sigortası | %100 |
| Ölüm, kaza, hastalık, sakatlık, analık, doğum, tahsil teminatlı şahıs sigortaları | %100 |
| Birikimli (prim iadeli) hayat sigortası | %50 |
| Bireysel Emeklilik Sistemi (BES) katkı payı | İndirilemez |
Yani 1.000 TL sağlık primi ödediğinizde matrahtan 1.000 TL düşerken, 1.000 TL birikimli hayat primi ödediğinizde yalnızca 500 TL düşer. Bir poliçede hem birikim hem risk teminatı varsa, primin hangi kısmının hangi orana gireceği poliçe dökümünden ayrıştırılır.
Sigortanın Türkiye'de yerleşik ve merkezi Türkiye'de bulunan bir sigorta şirketinden alınmış olması zorunludur. Yurt dışı bir şirketten alınan poliçe indirime konu edilmez.
İki sınır nasıl işliyor?
İndirilecek tutar iki tavanı birden aşamaz:
- Aylık sınır: primin ödendiği ayda elde edilen ücretin %15'i.
- Yıllık sınır: yıl boyunca indirilen toplam tutar, asgari ücretin yıllık brüt tutarını aşamaz. 2026 için bu tavan 396.360 TL'dir (aylık 33.030 TL brüt asgari ücret × 12).
Hangisi önce dolarsa indirim orada durur. Düşük ücretlilerde genelde %15 sınırı, yüksek ücretlilerde yıllık asgari ücret tavanı bağlayıcı olur. Ayrıca primin ilgili ayda fiilen ödenmiş olması gerekir; tahakkuk etmiş ama ödenmemiş prim indirilemez.
Ne kadar kazandırır? Hesaplayın
Aşağıdaki hesaplayıcı 2026 gelir vergisi tarifesini, SGK tavanını ve yukarıdaki iki sınırı birlikte uygular. Gelir vergisi kümülatif olduğu için yıl ilerledikçe üst dilimlere geçersiniz; hesap bunu da dikkate alır.
Hesap 2026 ücret tarifesi, 297.270 TL SGK tavanı ve 396.360 TL yıllık indirim tavanı üzerinden yapılır. AGİ, özel teşvikler ve yıl içi ücret değişiklikleri dikkate alınmaz; yaklaşık sonuç verir.
Örnek: aylık 500.000 TL brüt ücret
Aylık 33.030 TL sağlık sigortası primi ödeyen bir çalışanı ele alalım. Önce yılın %40 dilimine girdiği bir ayı tek başına karşılaştıralım:
| Bu ay | Sigorta yok | Sağlık sigortası var |
|---|---|---|
| Brüt ücret | 500.000 TL | 500.000 TL |
| SGK işçi payı (%14) + işsizlik (%1) 297.270 TL tavan üzerinden | 44.591 TL | 44.591 TL |
| İndirilen sağlık primi | — | 33.030 TL |
| Gelir vergisi matrahı | 455.409 TL | 422.379 TL |
| Gelir vergisi (%40) | 182.164 TL | 168.952 TL |
| O aya düşen kazanç | 13.212 TL (33.030 × %40) | |
Ancak gelir vergisi kümülatiftir: yılın başında %15 diliminden başlar, kazanç biriktikçe yukarı çıkarsınız. Bu çalışan %40 dilimine ancak yılın son aylarında girer. Yılın tamamına bakıldığında tablo şu şekilde oluşur:
| Yıllık | Tutar |
|---|---|
| Ödenen sağlık sigortası primi | 396.360 TL |
| Matrahtan indirilen tutar | 396.360 TL (yıllık tavanın tamamı) |
| Gelir vergisinde azalma | 146.972 TL |
| Sigortanın gerçek maliyeti | 249.388 TL |
Burada dikkat edilmesi gereken şey şu: net maaşınız artar ama primi de ödersiniz. Kasanıza giren para artmaz; sağlık sigortanızın maliyeti 396.360 TL yerine 249.388 TL'ye iner. Doğru okuma budur.
Ücretli ile beyanname veren arasındaki fark nedir?
Ücretlilerde indirim her ay bordro üzerinden uygulanır; kazanç maaşınıza aylık olarak yansır. Bunun için poliçe ve ödeme belgenizi işvereninizin bordro birimine vermeniz, primin de o ay ödenmiş olması gerekir.
Yıllık beyanname verenlerde indirim beyanname üzerinde, beyan edilen gelirin %15'i ve yıllık asgari ücret tavanı sınırlarıyla yapılır. Kazanç, yıllık hesaplaşmada ortaya çıkar.
Aynı prim iki kez indirilemez. Ücretinden indirim yapılmış bir prim, ayrıca beyannameye de konulamaz.
Hangi belgeler gerekir?
- Sigorta poliçesinin bir örneği
- Primin ödendiğini gösteren dekont veya makbuz
- Eş ya da çocuk adına poliçe varsa yakınlık ilişkisini gösteren bilgi
- Ücretliyseniz bunları bordro birimine, beyanname veriyorsanız mali müşavirinize iletin
BES'ten farkı nedir?
Bireysel Emeklilik Sistemi'ne ödenen katkı payları 1 Ocak 2013'ten itibaren gelir vergisi matrahından indirilemiyor. BES'in avantajı vergi indirimi değil, ödediğiniz katkı payına devlet tarafından eklenen %30 devlet katkısıdır. Sağlık sigortası ise matrah indirimi sağlar. İkisi birbirinin alternatifi değil, farklı mekanizmalardır; aynı anda ikisine de sahip olabilirsiniz.
Not: Bu sayfa genel bilgilendirme amaçlıdır, vergi danışmanlığı değildir. Uygulama; ücretli, işveren, serbest meslek sahibi veya yıllık beyanname veren olmanıza göre farklı yürüyebilir. Kendi durumunuz için bordro biriminize veya mali müşavirinize danışın. Tutarlar 2026 yılı içindir ve her yıl yeniden belirlenir.
Sağlık sigortası teklifi
Sık Sorulan Sorular
Sağlık ve tamamlayıcı sağlık sigortası primleri matrahtan %100 oranında indirilir, ancak indirilecek tutar o ayki ücretin %15'ini ve yıl boyunca asgari ücretin yıllık tutarını (2026 için 396.360 TL) aşamaz.
Evet. Tamamlayıcı sağlık sigortası da bir sağlık sigortasıdır ve primleri %100 oranında indirime konu edilir. Şart, poliçenin Türkiye'de yerleşik bir sigorta şirketinden alınmış olmasıdır.
Evet. Kendiniz, eşiniz ve küçük çocuklarınız için ödediğiniz primler indirime girer. Küçük çocuk, 18 yaşını doldurmamış; eğitim görüyorsa 25 yaşını doldurmamış çocuktur.
Gelir Vergisi Kanunu, birikim içeren hayat sigortası primlerinin yalnızca %50'sinin indirilmesine izin verir. Sağlık, ölüm, kaza, hastalık, sakatlık, analık, doğum ve tahsil teminatlı şahıs sigortalarında ise oran %100'dür.
Ücretliyseniz poliçenizi ve prim ödeme dekontunuzu işvereninizin bordro birimine verin; indirim o aydan itibaren bordroda uygulanır. Yıllık beyanname veriyorsanız aynı belgeleri mali müşavirinize iletin.
İndirim primin fiilen ödendiği ay için uygulanır. Bildirimi geciktirdiyseniz işvereniniz ilgili dönem için düzeltme yapabilir; mümkün olup olmadığı bordro uygulamasına ve dönemin kapanıp kapanmadığına bağlıdır.
Hayır. Sigortanın Türkiye'de yerleşik ve merkezi Türkiye'de bulunan bir sigorta şirketi nezdinde akdedilmiş olması zorunlu bir şarttır.
Hayır. Bireysel Emeklilik Sistemi'ne ödenen katkı payları 1 Ocak 2013'ten itibaren gelir vergisi matrahından indirilemiyor. BES'in avantajı %30 devlet katkısıdır; sağlık sigortasının avantajı ise matrah indirimidir.
Bu konuda aklınıza takılan bir şey mi var?
Sigoota AI Danışman'a doğrudan sorabilirsiniz — her branşta, her soru. Ücretsiz, üyelik yok, ürün almak zorunda değilsiniz. İsterseniz poliçenizi de yükleyip birlikte okuyabiliriz.
AI Danışman'a sor →Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır. Poliçe özelindeki kesin değerlendirme için poliçe şartları ve özel şartlar incelenmelidir.